Wędzidełko to rodzaj cienkiej, włóknistej tkanki, która łączy język z dnem jamy ustnej. Wędzidełka znajdujące się w jamie ustnej służą przede wszystkim umożliwieniu ruchu warg czy języka, utrzymaniu odpowiedniego napięcia mięśniowego czy zachowaniu funkcji żucia. Zdarza się, że wędzidełko ma nieprawidłową budowę, ogranicza tym samym zakres ruchów języka lub warg.
Nieprawidłowa budowa wędzidełka języka może powodować wady wymowy, problemy ze ssaniem, przeżuwaniem, problemy z zaleganiem śliny, mogą występować wady zgryzu.
Wędzidełko wargi górnej łączy wewnętrzną stronę wargi z górnym dziąsłem. Jeśli ma nieprawidłową budowę może przyczyniać się do powstawania diastemy (przerwy między zębami), w konwesekwencji do powstawania wad zgryzu, niedomykania się warg, trudności z oczyszczaniem przestrzeni pomiędzy wargą a dziąsłami.
Neurologopeda w trakcie diagnozy ocenia warunki anatomiczne dziecka oraz funkcje, na które wpływa budowa oraz ruchomość języka i wędzidełka. Ocenia czy i w jakim stopniu skrócone wędzidełko ma lub będzie mogło mieć wpływa na prawidłowy rozwój. Specjalista przygotowuje dziecko i rodzica do zabiegu oraz obejmuje opieką również po zabiegu, jeśli jest on konieczny. Współpraca przed zabiegiem ma na celu nauczenie dziecka oraz rodziców ćwiczeń oraz stymulacji, które będą musiały być wykonywane również po zabiegu. Ma także na celu odpowiednie przygotowanie tkanek do zabiegu. Z kolei ćwiczenia oraz stymulacje po zabiegu zapobiegają powstawaniu zrostów oraz „uczą” prawidłowych wzorców, które dzięki zabiegowi są możliwe.
Zabieg przecięcia/ podcięcia wędzidełka polega na przecięciu poziomym do granicy mięśnia bródkowo-językowego, by uwolnić język i umożliwić mu pełen zakres ruchów. Nacięcie może być wykonane za pomocą nożyczek, skalpela lub lasera. Preferowanym narzędziem są nożyczki, ponieważ cięcie nożyczkami pozwala na precyzyjne „uwolnienie” tkanek i najlepszy sposób gojenia.
W zależności od typu struktury u danego pacjenta możemy wyróżnić trzy rodzaje zabiegów:
- frenotomię, czyli proste przecięcie wędzidełka,
- frenektomię- całkowite wycięcie wędzidełka,
- frenuloplastykę, czyli plastykę wędzidełka.
Frenotomię wykonuje się u noworodków i niemowląt oraz młodszych dzieci. Z kolei frenuloplastyka przeznaczona jest dla starszych dzieci (w wieku przedszkolnym, szkolnym) oraz dorosłych, jest to zabieg bardziej inwazyjny, wymagający znieczulenia oraz założenia szwów, okres rekonwalescencji przeważnie jest dłuższy niż w przypadku zwyczajnego cięcia.